Γεωργιάδης στον ΣΦΕΕ: Ηλεκτρονική Συνταγογράφηση στο ΕΣΥ, φίλτρα και clawback στο ΙΦΕΤ

Καθολική ηλεκτρονική συνταγογράφηση στα νοσοκομεία από τον Μάρτιο, σειρά φίλτρων που θα «κόβουν» αυτόματα τη συνταγογράφηση, όταν αυτή δεν επιτρέπεται βάσει των εγκεκριμένων όρων κυκλοφορίας του φαρμάκου, αλλά και clawback στο Ινστιτούτο Φαρμακευτικής Έρευνας και Τεχνολογίας (ΙΦΕΤ), στην θυγατρική του ΕΟΦ, ανακοίνωσε ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης κατά την εκδήλωση της κοπής της πρωτοχρονιάτικης πίτας του Συνδέσμου Φαρμακευτικών Επιχειρήσεων Ελλάδος, το βράδυ της Τετάρτης στην Αίγλη Ζαππείου.

Ο υπουργός Υγείας έδωσε αρκετές ειδήσεις, που αφορούν στη λογική της εξοικονόμησης εκατοντάδων εκατ. ευρώ αλλά και διαφάνειας για το σύστημα υγείας, ωστόσο μάλλον απογοήτευσε τους εκπροσώπους του κλάδου. Και αυτό, διότι οι αναφορές του για περισσότερους πόρους ήταν από ελάχιστοι έως ανύπαρκτοι, αφού απέρριψε για μία ακόμη φορά το αίτημα για αύξηση της χρηματοδότησης και το ενδεχόμενο υπογραφής ρήτρας συνυπευθυνότητας.

Ειδικότερα όπως τόνισε, από τον Μάρτιο του 2026 θεσμοθετείται η καθολική Ηλεκτρονική συνταγογράφηση στα νοσοκομεία, έργο που υλοποιείται με πόρους από το Ταμείο Ανθεκτικότητας και Ανάκαμψης.

Ο κ. Γεωργιάδης υποστήριξε ότι η δυνατότητα ελέγχου της νοσοκομειακής συνταγογράφησης σε πραγματικό χρόνο, θα επιτρέψει στο κράτος να παρακολουθεί την κίνηση πολύ ακριβών φαρμάκων. «Η δυνατότητα ελέγχου του γιατρού για φάρμακα που είναι τόσο ακριβά, μπορεί να κάνει τεράστια διαφορά» ανέφερε ο υπουργός Υγείας.

Να θυμίσουμε, ότι από το τέλος του 2025 έχει μπει σε ισχύ ο ενεργός και μη ενεργός ΑΜΚΑ, που εκτιμάται ότι θα περιορίσει επίσης τη δαπάνη.

Ένα μέτρο που αναμένεται να φέρει σημαντική εξοικονόμηση, είναι η ενσωμάτωση των SPC (Summary of Product Characteristics) στο σύστημα ηλεκτρονικής συνταγογράφησης. Μέσα στον Φεβρουάριο ξεκινά η πιλοτική εφαρμογή των φίλτρων, τα οποία θα «κόβουν» αυτόματα τη συνταγογράφηση, όταν αυτή δεν επιτρέπεται βάσει των εγκεκριμένων όρων κυκλοφορίας του φαρμάκου. Αυτό σημαίνει ότι οι γιατροί δεν θα μπορούν να συνταγογραφήσουν σκευάσματα για ενδείξεις ή συνδυασμούς που δεν αναφέρονται στο φάκελο που έχει κατατεθεί στον ΕΟΦ, για να πάρει άδεια το εκάστοτε φάρμακο.

Ο υπουργός Υγείας μάλιστα, ζήτησε τη δημόσια υποστήριξη του ΣΦΕΕ, όταν το μέτρο μπει πλήρως σε εφαρμογή.

Ήδη έχει ολοκληρωθεί η ψηφιοποίηση των πρώτων 160 κατηγοριών SPC, όπως είναι καταχωρισμένες από τις ίδιες τις εταιρείες στον ΕΟΦ, ενώ συνολικά το σύστημα θα καλύπτει περίπου 1.500 SPC. Τα φίλτρα θα αρχίσουν να ενεργοποιούνται από τον Ιανουάριο, πρακτικά ωστόσο, θα ισχύσουν από τον Φεβρουάριο, με την πλήρη ολοκλήρωση του έργου εντός τριμήνου.

Τέλος, ο υπουργός Υγείας ανακοίνωσε ότι ετοιμάζεται Υπουργική Απόφαση για να καταλογίζεται clawback σε φάρμακα που δεν είναι στη θετική λίστα και εισάγονται μέσω ΙΦΕΤ (Ινστιτούτο Φαρμακευτικής Έρευνας & Τεχνολογίας), για διάστημα άνω του εξαμήνου. «Δεν θα επιτρέψω και το 2026 να υπάρχει ένα “παράθυρο” που κάποιοι εκμεταλλεύονται για να γλιτώσουν το clawback» τόνισε.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλέστηκε ο Άδωνις Γεωργιάδης, η ετήσια νοσοκομειακή φαρμακευτική δαπάνη προσεγγίζει σήμερα το 1,5 δισ. ευρώ, εκ των οποίων περίπου το 70% καλύπτεται από τις φαρμακευτικές επιχειρήσεις μέσω υποχρεωτικών εκπτώσεων και επιστροφών (rebates και clawback).

Από την πλευρά της φαρμακοβιομηχανίας, ο οικοδεσπότης Ολύμπιος Παπαδημητρίου αφού αναφέρθηκε στις έντονες διεθνείς γεωπολιτικές προκλήσεις, επανέλαβε πώς μόλις το 1 στα 5 καινοτόμα φάρμακα έρχονται δυστυχώς στην Ελλάδα, σύμφωνα με στοιχεία της IQVIA και πώς ο ΙΦΕΤ εξελίσσεται στη μεγαλύτερη ιδιωτική εταιρεία της χώρας.

Το διαρκές στοίχημα του κλάδου, είναι ο ασθενής να έχει πάντα πρόσβαση στις αναγκαίες θεραπείες του, ενώ η έρευνα και η καινοτομία, να έχουν χώρο να αναπτυχθούν, ώστε να φθάσουν στον τελικό αποδέκτη που είναι ο ασθενής.

Ο Πρόεδρος του ΣΦΕΕ αναφέρθηκε στη λογική του MFN (Most Favoured Nation) και στη συμφωνία ΗΠΑ–Ηνωμένου Βασιλείου για αύξηση καθαρών τιμών πρωτότυπων φαρμάκων και μείωση επιστροφών, προειδοποιώντας ότι οι πιέσεις αυτές θα μεταφερθούν αναπόφευκτα και στην Ευρώπη.

Παράλληλα, επεσήμανε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση καθυστερεί να προσαρμοστεί στις νέες συνθήκες ανταγωνισμού. Η πρόσφατη συμφωνία για τη νέα Ευρωπαϊκή Φαρμακευτική Νομοθεσία και το ανώτατο όριο προστασίας πατεντών στα 11 έτη, αν και βελτιωμένη σε σχέση με την αρχική πρόταση, «δεν αρκεί για να γεφυρώσει το χάσμα ανταγωνιστικότητας με τις ΗΠΑ και την Κίνα».

Σε εθνικό επίπεδο, ο Ολύμπιος Παπαδητρίου περιέγραψε μια αγορά σε διαρκή πίεση. Όπως ανέφερε, την περίοδο 2019–2024 η δημόσια φαρμακευτική χρηματοδότηση αυξήθηκε με μέσο ετήσιο ρυθμό 3,65%, όταν η συνολική φαρμακευτική δαπάνη αυξανόταν με 10,9%. Η απόκλιση αυτή οδήγησε σε εκρηκτική αύξηση των υποχρεωτικών επιστροφών (clawback και rebates), με μέσο ετήσιο ρυθμό 20%.

Αναγνώρισε ότι η κυβέρνηση και ειδικά ο Άδωνις Γεωργιάδης έχουν προχωρήσει σε κινήσεις όπως το Ταμείο Καινοτομίας και η ενίσχυση της δαπάνης μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης. Ωστόσο, όπως τόνισε, «τα κονδύλια δεν επαρκούν», με αποτέλεσμα να βρισκόμαστε πίσω στην καινοτομία.

Τέλος ο πρόεδρος του ΣΦΕΕ, επιχείρησε να αποδομήσει τρεις βασικούς «μύθους» γύρω από το φάρμακο:

ότι οι εταιρείες επωφελούνται από την αύξηση της δαπάνης, ότι υπάρχει ισότιμη πρόσβαση για όλους και ότι η αύξηση οφείλεται σε υπερσυνταγογράφηση. Παρέθεσε στοιχεία που δείχνουν ότι οι εταιρείες εισπράττουν κατά μέσο όρο μόλις το 38% της αξίας των φαρμάκων, ότι μόνο το 23% των νέων φαρμάκων της περιόδου 2020–2023 κυκλοφόρησε κανονικά στη χώρα και ότι η Ελλάδα δεν εμφανίζει υψηλότερη κατανάλωση σε όρους όγκου σε σχέση με άλλες χώρες της ΕΕ.